Elon Musk, Full Self-Driving (Tam Otonom Sürüş) sisteminin insan sürücülere kıyasla 10 kata kadar daha güvenli olduğunu söyledi. Günlerini bu sistemi ait görüntüleri inceleyerek geçiren çalışanlar ise çok farklı bir görüşe sahip ve birçoğu bu arabalara binmeyi reddediyor.
Bir Reuters araştırması kapsamında dokuz eski Tesla veri etiketleyicisi, eski bir otonom sürüş mühendisi ve 11 yol güvenliği araştırmacısı ile görüşüldü. Ortaya çıkan sonuç, Tesla'nın kamuoyuna verdiği mesajlar ile kendi iş gücünün gerçekte gördükleri arasında ciddi bir kopukluk olduğunu gösterdi.
Bu "10 Kat Daha Güvenli" İddiasının Bir Sorunu Var
Tesla CFO'su Vaibhav Taneja, 10 kat güvenlik rakamını ilk olarak geçen Temmuz ayında ortaya atmıştı. Yönetim Kurulu Başkanı Robyn Denholm da Kasım ayındaki bir hissedar toplantısında bu iddiayı yineledi. Musk'ın kendisi de aynı toplantıya "%85 daha az kaza" iddia eden bir grafikle katıldı.
Araştırmacılar bu rakamların nasıl bir araya getirildiğine daha yakından baktıklarında tablo karmaşıklaştı. Tesla, kendi araç filosundaki hava yastığı açılan kazaları ölçüyor ve bunları çok daha hafif kazaları da takip eden federal bir kaza oranıyla karşılaştırıyor. Bunun da ötesinde, yaş ortalaması yaklaşık dört olan kendi araçlarını, yaş ortalaması yaklaşık 12 olan ortalama bir ABD aracıyla kıyaslıyorlar. Sürücüden bağımsız olarak, daha yeni araçlar zaten daha az kaza yapar. Araştırmacılar araç yaşını ve kaza ciddiyetini hesaba katarak düzeltme yaptıklarında, bu 10 katlık güvenlik avantajı yaklaşık 3 kata düştü. Tesla'nın metodolojisini inceleyen 11 araştırmacıdan onu, bunun güvenilir bir güvenlik analizi değil, yanıltıcı bir pazarlama olduğu sonucuna vardı.
Görüntülerde Gerçekte Ne Var?
Çoğunlukla Utah'taki bir ofiste çalışan Tesla veri etiketleyicileri, FSD donanımlı araçlardaki sekiz harici kamera tarafından kaydedilen videoları inceliyor. Sistemi rutin olarak son derece basit olması gereken durumlarda zorlanırken izlediklerini anlattılar: acil durum araçlarına yol vermek, motosikletlere yeterli alan bırakmak, otoyol çıkışlarında düzgün fren yapmak ve şantiye alanlarından sorunsuz geçmek. Bir olayda, bir Tesla doğrudan bir şantiye alanına daldı ve çalışanlara çarpmaya çok yaklaştı.
Tesla daha agresif bir sürüş modunu kullanıma sunduktan sonra, etiketleyiciler FSD'nin düzenli olarak hız sınırının saatte 20 ila 30 mil üzerinde gittiğini gördüklerini de bildirdiler; bir aracın, 25 mil hız sınırı olan bir bölgede saatte 60 mil hızla gittiği tespit edildi.
Palo Alto'da, kurum içinde "travma ekibi" olarak bilinen ve tek işi yayaları ve çocukları içeren, sürücünün direksiyonu tam zamanında devraldığı ramak kala durumları incelemek olan özel bir ekip de bulunuyordu.
Dokuz eski etiketleyiciden yedisi, kendilerini gezdirmesi için FSD'ye güvenmeyeceklerini söyledi. Bir tanesi bunu açıkça ifade etti: "Üstüne para verseler bile" bir Tesla robotaksisine binmeyeceğini belirtti. Yıllarca Tesla kaza verilerini incelemiş kıdemli bir otonom sürüş mühendisi, şirketin güvenlik iddialarını "saçmalık" olarak nitelendirdi ve ekledi: "Kesinlikle, bu konuda Elon'a güvenmeyin."
O "Otonom" Demoların Arkasında Gerçekte Neler Oluyordu?
Araştırmanın belki de en çok şey ifşa eden kısmı, Tesla'nın büyük halka açık etkinliklerine nasıl hazırlandığıyla ilgili. Eski çalışanlar, hem Ekim 2024'teki Cybercab tanıtımı hem de Haziran 2025'teki Austin robotaksi lansmanı öncesinde, şirketin sessizce yoğun güvenlik önlemleri aldığını; yazılımın bu belirli rotaları sorunsuz bir şekilde idare edebilmesi için aylarca sınırlı hizmet alanlarını videoya aldığını ve haritalandırdığını söylüyor.
Warner Bros. stüdyo arazisindeki Cybercab etkinliğinden önceki haftalarda personel, her gece saat 18.00'den şafağa kadar prototipleri test ederek arabaların izleyeceği kesin yolların videolarını kaydetti. Veri etiketleyicileri daha sonra kaldırımları ve yol işaretlerini işaretlemek için yüzlerce saat harcadı. Aynı şey Austin'den önce de yaşandı.
Bunu belirtmekte fayda var çünkü Musk uzun zamandır Tesla'nın yaklaşımının rakiplerinden daha iyi olduğunu, çünkü rakiplerinin güvendiği detaylı yerel haritalandırmayı es geçtiğini savunuyordu. Ancak demoların tam da buna dayandığı ortaya çıktı.
Tesla, Teksas'ta Diğerleriyle Nasıl Karşılaştırılıyor?
Teksas düzenleyici verileri, Tesla'nın izinli sürücüsüz araç sayısını 42 olarak gösterirken; Waymo'nun 577, Avride'ın 317 ve Zoox'un 35 aracı bulunuyor. Tesla'nın Austin robotaksi filosunun, Temmuz 2025 ile Nisan 2026 arasında belgelenmiş 17 olaya karıştığı ve bunlardan ikisinin hafif yaralanmalarla sonuçlandığı belirtiliyor.
Federal düzenleyiciler, Otopilot endişeleri nedeniyle iki milyondan fazla Tesla aracı için geri çağırma kararı çıkardı ve acil durum araçlarını ile düşük görünürlük koşullarını içeren kazalar hakkında birkaç soruşturma başlattı. NHTSA, özellikle FSD'nin dur tabelalarında tam durmama ve kavşaklarda öngörülemez davranışlar sergileme eğilimine dikkat çekti.
2019 yılında Musk, otonom sürüşün "temelde çözülmüş bir sorun" olduğunu söylemişti. Aradan altı yılı aşkın bir süre geçmesine rağmen, bu sistemin çalışmasını her gün izlemek için para ödenen insanlar hala kendi çocuklarını bu sisteme emanet edecek kadar güvenmiyor.
