Mục lục
Giới thiệu
Giao dịch trong ngày (Day Trading) là gì?
Giao dịch lướt sóng (Swing Trading) là gì?
Cam kết thời gian và Lối sống
Rủi ro và Phần thưởng
Lựa chọn phong cách phù hợp
Kết luận
FAQ
Giới thiệu
Không thiếu những cuộc tranh luận trong các cộng đồng giao dịch về việc phương pháp nào là tối ưu nhất. Cuộn qua bất kỳ diễn đàn tài chính nào, bạn cũng sẽ tìm thấy những người ủng hộ nhiệt tình ở cả hai phía. Tuy nhiên, sự thật là cuộc trò chuyện về giao dịch lướt sóng so với giao dịch trong ngày không thực sự là về việc phong cách nào tốt hơn một cách khách quan. Đó là về việc phong cách nào phù hợp với bạn. Lịch trình, tính cách, tình hình tài chính và mức độ chấp nhận rủi ro của bạn đều là những yếu tố ảnh hưởng đến quyết định này nhiều hơn bất kỳ bảng xếp hạng lợi nhuận nào có thể làm được. Trước khi bạn cam kết đi theo một con đường, việc hiểu rõ chính xác những gì mỗi phong cách yêu cầu và những gì nó mang lại là rất hữu ích.
Giao dịch trong ngày (Day Trading) là gì?
Giao dịch trong ngày chính xác là những gì cái tên của nó gợi ý. Các vị thế được mở và đóng trong cùng một phiên giao dịch, nghĩa là không có giao dịch nào được giữ qua đêm. Vào thời điểm thị trường đóng cửa, bảng thành tích của một nhà giao dịch trong ngày sẽ được xóa sạch, dù tốt hay xấu.
Các nhà giao dịch trong ngày thường tập trung vào các tài sản có tính thanh khoản cao như cổ phiếu vốn hóa lớn, các cặp tiền tệ hoặc hợp đồng tương lai, nơi chênh lệch giá mua-bán (spread) hẹp và biến động giá nhanh chóng tạo ra các cơ hội trong suốt phiên giao dịch. Phân tích kỹ thuật là bộ công cụ chính ở đây: các mô hình nến, khối lượng tăng đột biến, các mức hỗ trợ và kháng cự trong ngày, và các chỉ báo động lượng như RSI hoặc MACD hướng dẫn các quyết định đôi khi cần được đưa ra trong vài giây.
Quá trình học tập rất dốc. Các nhà giao dịch trong ngày thành công phát triển khả năng nhạy bén trong việc đọc hành động giá trong thời gian thực, quản lý các vị thế dưới áp lực và thực hiện giao dịch không do dự. Một chiến lược giao dịch trong ngày phổ biến bao gồm việc lướt sóng ngắn (scalping) các biến động giá nhỏ nhiều lần trong một phiên, hoặc tận dụng các mô hình đột phá (breakout) khi một cổ phiếu tăng mạnh vượt qua một mức quan trọng với khối lượng giao dịch lớn.
Hãy xem xét cách giao dịch trong ngày diễn ra trong thực tế. Trong một mùa báo cáo doanh thu đầy biến động, một nhà giao dịch trong ngày có thể vào một vị thế đối với một cổ phiếu công nghệ ngay khi nó bứt phá lên trên mức cao nhất trước giờ mở cửa thị trường, tận dụng mức biến động ba phần trăm trong ngày và thoát ra trước khi phiên chiều hạ nhiệt. Cùng một giao dịch đó, nếu giữ qua đêm, sẽ mang lại những rủi ro hoàn toàn khác. Đối với nhà giao dịch trong ngày, tính kỷ luật nằm ở việc vào lệnh, thoát lệnh và bước tiếp.
Các nhà giao dịch trong ngày thực hiện bao nhiêu giao dịch mỗi ngày? Tần suất giao dịch thay đổi rất nhiều tùy thuộc vào chiến lược. Một số nhà giao dịch lướt sóng ngắn thực hiện nhiều giao dịch nhỏ trong một phiên, trong khi các nhà giao dịch trong ngày khác chỉ tập trung vào một vài thiết lập được lựa chọn cẩn thận. Mục tiêu là sự nhất quán, chứ không phải khối lượng giao dịch.
Giao dịch lướt sóng (Swing Trading) là gì?
Giao dịch lướt sóng chiếm không gian giữa tốc độ điên cuồng của giao dịch trong ngày và sự kiên nhẫn của đầu tư dài hạn. Một nhà giao dịch lướt sóng giữ các vị thế từ hai ngày đến vài tuần, nhằm mục đích nắm bắt một "nhịp sóng" biến động giá có ý nghĩa khi một xu hướng phát triển hoặc đảo chiều.
Cách tiếp cận này ít phản ứng hơn và có tính toán hơn. Trong khi phân tích kỹ thuật thường đóng vai trò trung tâm, một số nhà giao dịch lướt sóng cũng kết hợp phân tích cơ bản hoặc phân tích kinh tế vĩ mô khi đánh giá các giao dịch tiềm năng. Một nhà giao dịch có thể xác định một công ty có động lực tăng trưởng lợi nhuận mạnh mẽ, đợi cổ phiếu kéo ngược về vùng hỗ trợ chính và vào một vị thế với kỳ vọng nó sẽ tiếp tục xu hướng tăng. Sự kết hợp giữa việc đọc biểu đồ và nhận thức vĩ mô này là một phần lý do khiến giao dịch lướt sóng trở thành một chiến lược hấp dẫn cho những ai muốn có một phương pháp tiếp cận chu đáo và có cấu trúc hơn.
Các nhà giao dịch lướt sóng giữ vị thế trong bao lâu? Nhiều giao dịch lướt sóng diễn ra trong vài ngày đến vài tuần, tùy thuộc vào thị trường, loại tài sản và khung thời gian của nhà giao dịch. Ví dụ, giao dịch lướt sóng trong thị trường ngoại hối thường phù hợp với các chất xúc tác kinh tế vĩ mô như thông báo của ngân hàng trung ương hoặc dữ liệu việc làm được công bố.
Một ví dụ thực tế trên thị trường: Vào đầu năm 2023, khi sự biến động của ngành ngân hàng bao trùm thị trường Mỹ, nhiều nhà giao dịch lướt sóng đã xác định tình trạng quá bán ở các cổ phiếu ngân hàng khu vực sau đợt bán tháo ban đầu. Những người vào vị thế mua gần các mức hỗ trợ chính và giữ trong một đến hai tuần đã nắm bắt được sự phục hồi đáng kể khi tâm lý ổn định. Loại giao dịch đó đòi hỏi sự kiên nhẫn và một kế hoạch, hai phẩm chất định hình nên tư duy giao dịch lướt sóng.
Có thể giao dịch lướt sóng bán thời gian được không? Hoàn toàn có thể, và sự linh hoạt đó là một trong những lợi thế định hình của nó, điều này dẫn chúng ta đến một trong những điểm so sánh quan trọng nhất.
Cam kết thời gian và Lối sống
Đây là nơi mà sự khác biệt giữa giao dịch lướt sóng so với giao dịch trong ngày trở nên thực sự thực tế. Thời gian mà mỗi phong cách yêu cầu không chỉ là một sự bất tiện về lịch trình. Nó định hình toàn bộ mối quan hệ của bạn với thị trường.
Giao dịch trong ngày đòi hỏi sự chú ý hoàn toàn, không phân tán của bạn trong suốt giờ giao dịch của thị trường. Đối với thị trường chứng khoán Mỹ, điều đó có nghĩa là bạn phải tập trung cao độ từ 9:30 sáng đến 4:00 chiều giờ miền Đông, với những hành động quan trọng nhất thường tập trung vào giờ đầu tiên và giờ cuối cùng của phiên. Bỏ lỡ một thiết lập hoặc rời mắt vào sai thời điểm, một giao dịch có lãi có thể nhanh chóng trở thành một giao dịch thua lỗ. Đây không phải là một phong cách phù hợp với một công việc toàn thời gian, trách nhiệm chăm sóc con cái hoặc bất kỳ môi trường nào mà bạn không thể theo dõi màn hình của mình liên tục.
Cơ sở hạ tầng cần thiết cũng là một điều đáng cân nhắc. Các nhà giao dịch trong ngày nghiêm túc đầu tư vào kết nối internet nhanh, thiết lập nhiều màn hình, nền tảng giao dịch truy cập trực tiếp và nguồn dữ liệu thời gian thực. Chi phí vận hành, cả về tài chính và tinh thần, là rất đáng kể.
Giao dịch lướt sóng hoạt động trên một lịch trình khác biệt về cơ bản. Công việc phân tích cốt lõi, xem xét biểu đồ, thiết lập cảnh báo, lập kế hoạch vào lệnh và điều chỉnh các lệnh cắt lỗ, có thể được thực hiện vào buổi tối hoặc vào cuối tuần. Khi một vị thế đã được mở, một nhà giao dịch lướt sóng sẽ kiểm tra định kỳ thay vì theo dõi từng biến động nhỏ của giá. Điều này làm cho nó trở thành một trong những chiến lược giao dịch chủ động dễ tiếp cận nhất cho những người có cuộc sống nghề nghiệp bận rộn hoặc các cam kết khác.
Nói như vậy, "ít tốn thời gian hơn" không có nghĩa là thụ động. Các nhà giao dịch lướt sóng vẫn cần phải nắm bắt thông tin. Các sự kiện tin tức bất ngờ, báo cáo doanh thu và các chuyển dịch kinh tế vĩ mô đều có thể tác động đến các vị thế đang mở. Sự khác biệt là việc ra quyết định phần lớn được chuẩn bị trước thông qua nghiên cứu và lập kế hoạch, thay vì phân bổ trong suốt cả ngày giao dịch.
Đối với những người mới bắt đầu, sự khác biệt này có ý nghĩa vô cùng to lớn. Học giao dịch lướt sóng cho phép bạn phát triển tính kỷ luật và kỹ năng đọc biểu đồ mà không phải chịu áp lực không ngừng của biến động trong ngày. Ngược lại, học giao dịch trong ngày thường có cảm giác như bị ném vào vùng nước sâu, nơi việc đưa ra quyết định theo cảm xúc dưới áp lực thời gian dẫn đến những sai lầm tốn kém trước khi các kiến thức cơ bản kịp hình thành.
Rủi ro và Phần thưởng
Cả hai phong cách đều mang lại rủi ro thực tế. Không có phong cách nào là lối tắt dẫn đến lợi nhuận nhất quán. Nhưng bản chất của rủi ro khác nhau theo những cách có thể ảnh hưởng đến lựa chọn của bạn.
Rủi ro giao dịch trong ngày có xu hướng được kiểm soát chặt chẽ xét về quy mô của từng giao dịch riêng lẻ, vì các vị thế được đóng trước khi ngày kết thúc. Tuy nhiên, số lượng giao dịch quá lớn có nghĩa là ngay cả những sai sót nhỏ, lặp đi lặp lại trong phán đoán hoặc kỷ luật cũng có thể tích tụ nhanh chóng. Đòn bẩy thường được sử dụng trong giao dịch trong ngày, đặc biệt là trong thị trường ngoại hối và hợp đồng tương lai, điều này khuếch đại cả lợi nhuận và thua lỗ. Giao dịch trong ngày với tần suất cao cũng tạo ra chi phí hoa hồng đáng kể, ăn mòn vào biên lợi nhuận theo những cách rất dễ bị đánh giá thấp.
Khả năng sinh lời của giao dịch lướt sóng gắn liền với việc nắm bắt các biến động giá lớn hơn, điều này thường có nghĩa là tiềm năng lợi nhuận cao hơn trên mỗi giao dịch nhưng cũng có mức độ rủi ro cao hơn trong khi giao dịch đang mở. Rủi ro đáng kể nhất chỉ có ở giao dịch lướt sóng là khoảng trống giá qua đêm (gap). Thị trường có thể mở cửa cao hơn hoặc thấp hơn đáng kể so với mức đóng cửa trước đó để phản ứng với tin tức sau giờ làm việc, bất ngờ về doanh thu hoặc các sự kiện địa chính trị. Một lệnh cắt lỗ được đặt hợp lý sẽ giúp ích, nhưng các khoảng trống giá có thể phá vỡ các mức cắt lỗ đó mà không kích hoạt ở mức giá dự kiến trong các điều kiện thị trường biến động nhanh.
Giao dịch trong ngày có mang lại lợi nhuận cao hơn giao dịch lướt sóng không? Câu trả lời thành thật là: nó phụ thuộc vào nhà giao dịch. Một số nghiên cứu học thuật đã phát hiện ra rằng nhiều nhà giao dịch trong ngày cá nhân gặp khó khăn trong việc đạt được lợi nhuận nhất quán theo thời gian, thường là do chi phí giao dịch cao và áp lực tâm lý. Các nhà giao dịch lướt sóng tuân thủ các thiết lập đã xác định và quản lý rủi ro cẩn thận có thể đạt được lợi nhuận mạnh mẽ với ít sự kiệt sức về mặt cảm xúc hơn.
Giao dịch lướt sóng có an toàn hơn giao dịch trong ngày không? Xét về mức độ rủi ro qua đêm, giao dịch trong ngày loại bỏ một danh mục rủi ro cụ thể. Xét về tính bền vững tổng thể và các yêu cầu tâm lý đặt lên nhà giao dịch, nhiều chuyên gia lập luận rằng giao dịch lướt sóng là điểm khởi đầu dễ chịu hơn cho những người vẫn đang xây dựng kỹ năng của mình.
Lựa chọn phong cách phù hợp
Trước khi bạn cam kết với một trong hai phương pháp, hãy tự hỏi bản thân một vài câu hỏi thành thật. Các câu trả lời sẽ chỉ ra hướng đi đúng đắn cho bạn rõ ràng hơn bất kỳ số liệu thống kê hiệu suất nào.
Bạn thực sự có thể cam kết bao nhiêu thời gian? Nếu bạn có một công việc toàn thời gian, nghĩa vụ gia đình hoặc bất kỳ hạn chế thời gian nghiêm trọng nào khác, giao dịch trong ngày có thể sẽ tạo ra xung đột và căng thẳng thay vì thu nhập. Giao dịch lướt sóng được thiết kế cho những người cần sự linh hoạt mà không cần phải rời bỏ việc tham gia tích cực vào thị trường.
Bạn xử lý căng thẳng và áp lực cảm xúc như thế nào? Giao dịch trong ngày đòi hỏi các quyết định trong tích tắc, thường là trong điều kiện không chắc chắn về tài chính thực sự. Nếu bạn thấy mình liên tục nghi ngờ các giao dịch, đóng băng trong những thời điểm biến động hoặc gặp khó khăn trong việc tách biệt trạng thái cảm xúc của mình ra khỏi phân tích thị trường, thì các yêu cầu tâm lý của giao dịch trong ngày có thể trở thành một trở ngại nghiêm trọng. Giao dịch lướt sóng mang lại nhiều không gian hơn để suy nghĩ, cân nhắc và hành động một cách thận trọng.
Bạn có thoải mái khi giữ vị thế qua đêm không? Nếu ý nghĩ thức dậy và thấy một vị thế dịch chuyển mạnh mẽ ngược lại với bạn gây ra sự lo lắng thực sự, đó là thông tin quan trọng. Một số nhà giao dịch thấy mức độ rủi ro qua đêm là không thể chịu đựng được. Những người khác coi đó là một phần tự nhiên của việc nắm bắt các xu hướng kéo dài nhiều ngày. Việc biết bạn thuộc nhóm nào là rất quan trọng.
Bạn có bao nhiêu vốn khởi đầu? Bạn cần bao nhiêu tiền cho giao dịch trong ngày? Tại Hoa Kỳ, quy tắc Khách hàng giao dịch trong ngày thường xuyên (Pattern Day Trader) của FINRA thường yêu cầu các nhà giao dịch thực hiện từ bốn giao dịch trong ngày trở lên trong vòng năm ngày làm việc trong tài khoản ký quỹ phải duy trì ít nhất 25.000 USD vốn chủ sở hữu trong tài khoản. Giao dịch lướt sóng không có yêu cầu quy định như vậy, giúp nó dễ tiếp cận hơn đối với các nhà giao dịch bắt đầu với ít vốn hơn.
Bạn vẫn đang học hỏi chứ? Đối với những người mới bắt đầu, các chiến lược giao dịch lướt sóng mang lại một môi trường dễ chịu hơn để phát triển các kỹ năng. Tốc độ chậm hơn cho phép có thời gian để phân tích các sai lầm, tinh chỉnh phương pháp tiếp cận của bạn và xây dựng sự tự tin trước khi chuyển sang các môi trường giao dịch có tốc độ nhanh hơn.
Không có một chiến lược giao dịch tốt nhất duy nhất nào dành cho người mới bắt đầu, nhưng đối với nhiều người mới tham gia, bắt đầu với giao dịch lướt sóng sẽ tạo điều kiện cho việc học hỏi bền vững hơn.
Kết luận
Cuộc tranh luận giữa giao dịch lướt sóng và giao dịch trong ngày sẽ không bao giờ tạo ra một người chiến thắng chung cuộc, và điều đó thực sự là một sự an ủi. Nó có nghĩa là câu trả lời đúng mang tính cá nhân, chứ không phải được quy định sẵn. Giao dịch trong ngày phần thưởng cho những người có thời gian, tính kỷ luật và khả năng chịu đựng việc ra quyết định với cường độ cao. Giao dịch lướt sóng phù hợp với những người muốn tham gia thị trường một cách chủ động mà không cần từ bỏ toàn bộ lịch trình hoặc sự yên bình trong tâm hồn của họ.
Nếu bạn chưa quyết định được, hãy cân nhắc giao dịch thử nghiệm (paper trading) cả hai phong cách trước khi cam kết nguồn vốn thực sự. Trải nghiệm là người thầy trung thực nhất. Điều quan trọng nhất là chọn một phong cách mà bạn có thể thực hiện một cách nhất quán, tinh chỉnh theo thời gian và duy trì mà không bị kiệt sức. Chiến lược giao dịch tốt nhất là chiến lược mà bạn thực sự có thể tuân thủ.
FAQs
Sự khác biệt chính giữa giao dịch lướt sóng và giao dịch trong ngày là gì?
Giao dịch trong ngày bao gồm việc mở và đóng tất cả các vị thế trong một phiên giao dịch duy nhất, trong khi giao dịch lướt sóng giữ các vị thế từ vài ngày đến vài tuần. Giao dịch trong ngày đòi hỏi phải theo dõi thị trường liên tục, trong khi giao dịch lướt sóng cho phép có một phương pháp tiếp cận linh hoạt, có kế hoạch hơn đối với các điểm vào và thoát lệnh.
Người mới bắt đầu có thể bắt đầu với giao dịch lướt sóng không?
Có. Giao dịch lướt sóng được coi là một trong những chiến lược giao dịch chủ động thân thiện với người mới bắt đầu hơn vì nó cho phép có thời gian phân tích, giảm áp lực ra quyết định theo thời gian thực và không yêu cầu cùng một mức vốn hoặc thời gian theo dõi màn hình như giao dịch trong ngày.
Các nhà giao dịch lướt sóng có giao dịch mỗi ngày không?
Không nhất thiết. Các nhà giao dịch lướt sóng giao dịch khi các thiết lập có xác suất cao phù hợp với chiến lược của họ, điều này có nghĩa là họ có thể vào một hoặc hai giao dịch mỗi tuần thay vì hàng ngày. Chất lượng của các thiết lập được ưu tiên hơn tần suất.
Phong cách giao dịch nào đòi hỏi ít thời gian hơn?
Giao dịch lướt sóng nhìn chung đòi hỏi cam kết thời gian hàng ngày ít hơn đáng kể. Hầu hết công việc phân tích có thể được thực hiện ngoài giờ giao dịch thông thường của thị trường, giúp nó tương thích với các trách nhiệm nghề nghiệp hoặc cá nhân khác.
Giao dịch trong ngày có căng thẳng không?
Đối với hầu hết mọi người thì có. Giao dịch trong ngày liên quan đến việc ra quyết định nhanh chóng dưới áp lực tài chính, theo dõi màn hình liên tục và thường xuyên tiếp xúc với sự biến động của thị trường. Quản lý tâm lý giao dịch là một trong những khía cạnh thách thức nhất của lối sống giao dịch trong ngày, và đó là lý do chính khiến nhiều nhà giao dịch cuối cùng chuyển sang giao dịch lướt sóng hoặc các chiến lược dài hạn hơn.
